អ្នកប្រាជ្ញ បុគ្គលមានចំណេះដឹង មិនធ្វើឱ្យខ្លួនគ្រោះថ្នាក់ ដោយសារតែការនិយាយទាំង ៥ ចំណុចនេះឡើយ

បុគ្គលដែលមានប្រាជ្ញា មានការយល់ដឹងខ្ពស់ ទទួលបានការអប់រំល្អ គេដាច់ខាត មិននិយាយរឿងទាំង ៥ ចំណុចខាងក្រោមនេះឡើយ ព្រោះថា ការនិយាយទាំង ៥ ខាងក្រោមនេះ នឹងនាំគ្រោះដល់រូបគេផ្ទាល់។

១. មិននិយាយទាំងកំហឹង

នៅក្នុងជីវិត នឹងមានពេលជាច្រើន ពេលដែលយើងខឹងដោយសារតែនរណាម្នាក់។ នៅពេលនេះ អ្នកគួរតែពិចារណាដោយស្ងប់ស្ងាត់រាល់បញ្ហាជុំវិញខ្លួន កុំប្រញាប់ប្រញាល់ជួបមនុស្សដែលធ្វើឱ្យអ្នកខឹង ដើម្បីវែកញែករកខុសត្រូវ។ ពាក្យ​ដែល​និយាយ​ដោយ​កំហឹង គឺជា​ពាក្យ​ដែល​ខ្វះ​ការ​គ្រប់គ្រង​ខ្លួនឯង ងាយ​ធ្វើ​បាប​អ្នក​ដទៃ និង​ធ្វើ​បាប​ខ្លួន​ឯងខ្លាំងណាស់។

នៅពេលដែលមនុស្សមានការអាក់អន់ស្រពន់ចិត្ត អ្វីដែលសំខាន់បំផុតដែលត្រូវធ្វើ គឺត្រូវរក្សាភាពស្ងៀមស្ងាត់ កុំនិយាយតាមអំពើចិត្ត ព្រោះពាក្យខឹងតែងតែពិបាកស្តាប់ ដូច្នេះច្បាស់ជាមិននិយាយអ្វីនៅពេលនេះឡើយ។

១

២. មិននិយាយអាក្រក់ពីអ្នកដទៃពីក្រោយខ្នង

ការ​និយាយ​ពី​ក្រោយ​ខ្នង​អ្នក​ណា​ម្នាក់​ ពិត​ជា​មិន​អាច​ដោះស្រាយ​អ្វី​បាន​ឡើយ។ មាន​សុភាសិត​មួយ​ឃ្លា​ថា​ «​មនុស្ស​ជា​មូលដ្ឋាន ធម្មជាតិ​គឺ​ល្អ​»​។ ក្នុងជីវិតមនុស្សគ្រប់រូបកើតមកជាមនុស្សល្អ យើងគួរប្រើអំពើល្អរបស់យើងដើម្បីព្យាបាលអ្នកដទៃ ពាក្យល្អនីមួយៗអាចថា "កក់ក្តៅ៣រដូវរងា"។ ដូច្នេះ​ហើយ​កុំ​និយាយ​អាក្រក់​ពី​អ្នក​ពី​ក្រោយ​ខ្នង កុំ​ប្រឌិត​រឿង​ធ្វើ​បាប​មនុស្ស និង​កុំ​និយាយ​ពាក្យ​អាក្រក់​ធ្វើ​បាប​អ្នក​ដទៃ។ ក្នុងជីវិតតែងតែមានច្បាប់នៃហេតុ និងផល ការនិយាយអាក្រក់ពីអ្នកដទៃពីក្រោយខ្នង នឹងបំផ្លាញគុណតម្លៃ សេចក្ដីល្អរបស់អ្នក។

៣. មិននិយាយពាក្យអសុរោះ ជេរប្រមាថ



មនុស្សមានចរិតឆ្មើងឆ្មៃ និយាយតាមទំនើងចិត្ត មិនអត់ឱន និងគោរពអ្នកដទៃ ច្រើនតែនិយាយពាក្យជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃ ជួនកាល “ធ្វើបាបអ្នកដទៃ ដើម្បីប្រយោជន៍ខ្លួន” ប៉ុន្តែជួនកាល “ធ្វើបាបអ្នកដទៃ ធ្វើបាបខ្លួនឯង” ផងដែរ។ ពាក្យ​ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​អ្នក​ដទៃ​ឈឺ​ចាប់ ​អាច​គ្រាន់​តែ​បណ្ដោះ​អាសន្ន​ប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែ​បុគ្គលិក​លក្ខណៈ​របស់​គេ​ត្រូវ​បាន​គេ​មើល​ងាយ នោះ​គឺ​ជា​ការ​ឈឺ​ចាប់​រហូត!

២

៤. មិននិយាយ​ពាក្យ​សោក​ស្តាយ​ដែល​អស់​សង្ឃឹម

ក្នុង​ជីវិត​​មាន​ច្រើន​ដង​ដែល​យើង​មាន​អារម្មណ៍​ធុញ​ទ្រាន់​នឹង​ជីវិត។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ជំនួសឱ្យការត្អូញត្អែរ ហេតុអ្វីមិនធ្វើអ្វីមួយអំពីវាដោយខ្លួនឯង។ ជីវិត​ខ្លី​ស្រាប់ហើយ បុរស​ប្រៀប​ដូច​ជា​អ្នក​ដំណើរ​ផ្សងព្រេង។ មនុស្សយើងម្នាក់ៗ ដើរលើផ្លូវលឿន មិនថាមនុស្សធម្មតា ឬមានកេរ្ដិ៍ឈ្មោះល្អនោះទេ គឺរស់នៅក្នុងទុក្ខវេទនារបស់ពិភពលោក។

៥. មិននិយាយកុហក លាបពណ៌អ្នកដទៃ

នៅក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា តែងតែ "ហាមមិនឱ្យកុហក" គឺជាសិក្ខាបទមួយក្នុងចំណោមសិក្ខាបទទាំងប្រាំនេះ។ ពាក្យកុហកមានន័យថា "ឃើញ និយាយថាមើលមិនឃើញ មិនឃើញ តែនិយាយថាឃើញត្រូវ និយាយត្រូវ ខុសនិយាយត្រូវ" និយាយសាមញ្ញ ទាំងនោះជាពាក្យមិនពិត។

ការកុហកនៅពេលរកឃើញនឹងធ្វើឱ្យអ្នកដទៃមើលងាយ និងមិនទុកចិត្ត។ លើសពីនេះ មនុស្ស​ជាច្រើន​កុហក​ដើម្បី​ប្តូរ​ពណ៌​ស​ដើម្បី​ផលប្រយោជន៍​ផ្ទាល់ខ្លួន ដែល​នឹង​ធ្វើឱ្យអ្នកខាតបង់លាភសំណាង៕

ប្រភព ៖ Phunutoday . Knongsrok